บทภาวนาว่าด้วยการใช้อินเตอร์เน็ต
เมื่อเธอนั่งลง
โดยมีคอมพิวเตอร์และอุปกรณ์อื่นๆสำหรับเชื่อมต่ออินเตอร์เน็ตอยู่ตรงหน้า
ขอให้ใช้เวลาช่วงสั้นๆอ่านข้อหนึ่งข้อใดของบทภาวนานี้ ( หรือหลายข้อ...หากเธอมีเวลาและจิตใจสงบพอ
)
แล้วหลับตาลงเพื่อพิจารณาถึงสิ่งที่เธอเพิ่งอ่านจบด้วยจิตใจและร่างกายอันผ่อนคลาย ขณะหายใจเข้าออกอย่างรู้ตัวทั่วพร้อม...
1.คอมพิวเตอร์และอุปกรณ์
ไม่ว่าจะได้มาด้วยการซื้อ
มีผู้มอบให้หรืออนุญาตให้ใช้ก็ตาม
แต่เครื่องมือเหล่านั้นก็ล้วนแต่ผ่านกระบวนการผลิตและการตลาดมาอย่างซับซ้อน
มีผู้คนและกิจการเป็นอันมากเกี่ยวข้อง
บ้างได้รับประโยชน์ บ้างสูญเสีย บ้างถูกเอารัดเอาเปรียบ บ้างต้องเจ็บป่วยและล้มตาย...
การผลิตและจัดจำหน่ายล้วนใช้พลังงานและทรัพยากรเป็นจำนวนมาก หลายอย่างต้องสูญสิ้น
ไปเพียงเพื่อผลิตเครื่องมือและอุปกรณ์เหล่านี้ให้เราได้ใช้สอย
ฉันจะระลึกถึงทุกสิ่งทุกอย่างที่เกี่ยวข้องทั้งมีชีวิตและไม่มีชีวิต ด้วยความขอบคุณและปรารถนาดี
ฉันจะใช้ทุกอย่าง
อย่างทะนุถนอม
เหมาะสมมีประโยชน์และมีคุณค่า
ทั้งต่อตัวเองและผู้อื่น
ฉันจะใช้เครื่องมือและอุปกรณ์เหล่านี้อย่างมีสติ รู้ตัว และด้วยความเท่าทัน...
เพื่อให้เกิดปัญญา
ประหนึ่งว่าฉันกำลังภาวนา...
2.เมื่อเชื่อมต่อเข้าสู่เครือข่ายอินเตอร์เน็ต
ฉันจะระลึกอยู่เสมอ
ว่าขณะนี้ฉันได้เป็นส่วนหนึ่งของเครือข่ายการสื่อสารอันกว้างขวางและซับซ้อน
การเชื่อมโยงดังกล่าวต้องใช้ทั้งผู้คน เงินทอง เวลา ทรัพยากร และพลังงานต่างๆ มากมายเช่นเดียวกัน
แม้ว่าฉันจะเสียค่าใช้จ่ายไปแล้ว
แต่นั่นใช่จะเป็นเหตุให้สามารถกระทำทุกอย่างได้ตามอำเภอใจ
ฉันจะตระหนักรู้
ว่าฉันกำลังเชื่อมต่อตนเองเข้าสู่ความเป็นสาธารณะ
เป็นส่วนหนึ่งของระบบอันสามารถส่งผลกระทบต่อผู้อื่นได้อย่างกว้างขวาง
หากฉันหรือใครๆ มีความประมาทละปราศจากความยับยั้งชั่งใจ
ฉันกำลังร่วมใช้งานเครือข่าย
อันเกิดจากกำลังกาย
กำลังใจ
และกำลังสติปัญญา
ตลอดจนความคิดสร้างสรรค์
หรือกระทั่งความหลงผิดของผู้คนจำนวนมาก
บ้างเป็นไปเพื่อมนุษยชาติ
เพื่อสันติภาพ เพื่อความถูกต้องดีงาม และบ้างก็เพื่อความทุจริตฉ้อฉล
ดังนั้น
ฉันจะเตือนตัวเองอยู่เสมอ
ว่าจะใช้เครือข่ายนี้อย่างไม่เบียดเบียนตนเองและผู้อื่นจะไม่กระทำ
หรือร่วมกระทำ
ในสิ่งที่อาจทำให้เกิดความเสียหาย
ทั้งต่อบุคคลและสิ่งใดๆอันเป็นสาธารณะ
ฉันจะใช้เครือข่ายที่มีอยู่นี้อย่างมีประสิทธิภาพ เท่าที่ฉันจะมีความสามารถและมีสติปัญญา
3.ในขณะที่ฉันกำลังใช้อินเตอร์เน็ต
แม้ว่าผู้ร่วมใช้เครือข่ายจำนวนมากจะไม่สามารถตรวจสอบได้ว่าฉันคือใครและกำลังใช้งานจากที่ใด
แต่ฉันเองย่อมระลึกได้เสมอ
ว่าฉันกำลังกระทำอะไรอยู่
และทำไปเพื่อสิ่งใด ดังนั้น...
ฉันจะเข้าร่วมกิจกรรมต่างๆ ในเครือข่ายอินเตอร์ด้วยความรักและปรารถนาดีต่อผู้อื่น
ฉันจะเคารพในสิทธิและเสรีภาพของผู้อื่น ดังที่ฉันปรารถนาจะได้จากผู้อื่น
ฉันจะใช้ข้อมูลและวัตถุดิบหรือทรัพยากรจากแหล่งต่างๆ บนเครือข่าย
ด้วยความซื่อสัตย์และเคารพต่อสิทธิความเป็นเจ้าของ ของบุคคลหรือองค์กร
ผู้ผลิตและผู้เผยแพร่ผลงานเหล่านั้น
ฉันจะใช้กระดานข่าวเพื่อการแลกเปลี่ยนและเรียนรู้
ด้วยความตระหนักและรับผิดชอบที่จะไม่ก่อให้เกิดความเสียหายต่อผู้ใด ทั้งโดยตรงและโดยอ้อม
ฉันจะใช้โปรแกรมสนทนาระหว่างบุคคลด้วยมิตรภาพ ความจริงใจ และความปรารถนาดี
ฉันจะใช้จดหมายอิเล็กทรอนิกส์อย่างระมัดระวังว่าจะไม่ส่งต่อหรือร่วมเผยแพร่ข้อมูลอันเป็นเท็จ
ฉันจะหมั่นตรวจสอบและดูแลมิให้คอมพิวเตอร์ของฉัน
หรือที่ฉันกำลังใช้งานเป็นแหล่งเผยแพร่ไวรัส
หนอนอินเตอร์เน็ตหรือโทรจัน
ตลอดจนซอฟต์แวร์ที่จะสร้างความเสียหายอื่นๆ
ฉันจะหลีกเลี่ยง
และละเว้นการมีส่วนร่วมกับสิ่งผิดกฎหมาย อาชญากรรมของอินเตอร์เน็ต
แม้ว่านั้นจะเป็นที่มาของรายได้
หรือผลตอบแทนที่มีมูลค่าสูงเพียงใดก็ตาม
4.การติดต่อและความสัมพันธ์
มีผู้คนจำนวนมากกำลังร่วมใช้งานเครือข่ายอันกว้างขวางนี้ และมีอีกไม่น้อยที่กำลังเริ่มก้าวเข้ามา
ฉันจะปฏิบัติต่อเขาและเธอด้วยมิตรภาพด้วยความเอื้ออาทร
และด้วยความเคารพซึ่งกันและกัน
ฉันจะไม่แสวงหาประโยชน์อันมิชอบด้วยศีลธรรมและกฎหมายจากผู้คนที่ฉันรู้จัก
และมีส่วนเกี่ยวข้องด้วยในเครือข่ายแห่งนี้
แม้จะพบว่าบุคคลเหล่านั้นเป็นมือใหม่ อ่อนเยาว์ขาดประสบการณ์ และไม่เท่าทัน อันง่ายที่จะหาประโยชน์
หรือใช้เป็นเครื่องมือในการก่ออาชญากรรมรูปแบบต่างๆก็ตาม
ฉันจะระลึกได้อยู่เสมอ
ว่านอกเหนือจากเครือข่ายอินเตอร์เน็ตอันกว้างใหญ่แล้ว
ฉันยังเป็นส่วนหนึ่งของโลกที่เป็นจริงอีกด้วย ดังนั้นแม้บางครั้งจะมีเรื่องราวหรือกิจกรรมที่น่าสนใจอย่างต่อเนื่องอยู่ในเครือข่าย
ฉันก็จะไม่ละเลยที่จะร่วมกิจกรรมต่างๆกับผู้อื่น...ในชีวิตจริง
ทั้งต่อเพื่อน
คนรัก ญาติมิตร เพื่อร่วมงาน
หรือชุมชนที่ฉันเป็นสมาชิก
5.โอกาสและการมีส่วนร่วม
หากฉันเชื่อมต่ออินเตอร์เน็ตจากคอมพิวเตอร์ของส่วนรวมในสำนักงาน ฉันจะตระหนักรู้และระลึกอยู่เสมอ
ว่าผู้อื่นก็ควรมีโอกาสได้ใช้คอมพิวเตอร์เครื่องนั้น
หรือได้เชื่อมต่อเข้ากับเครือข่ายได้เช่นเดียวกัน
ฉันจะไม่เบียดบังโอกาสและเวลาของผู้อื่นเพียงเพื่อประโยชน์หรือความสนใจส่วนตัว
หากฉันเชื่อมต่ออินเตอร์เน็ตจากร้านให้บริการ ฉันจะไม่ถือสิทธิและโอกาสการใช้งานเพียงเพราะฉันเป็นผู้มาก่อน
เป็นสมาชิก หรือเป็นผู้จ่ายค่าใช้บริการล่วงหน้า
แต่ฉันจะใช้การเชื่อมต่อกับเครือข่ายทุกครั้งอย่างมีวัตถุประสงค์ที่ชัดเจน
และพร้อมเสมอที่จะเสียสละให้กับผู้มีความจำเป็นหรือมีเรื่องเร่งด่วนยิ่งกว่า
และแม้ว่าฉันจะเชื่อมต่ออินเตอร์เน็ตจากบ้านพัก และจากเครื่องคอมพิวเตอร์ส่วนตัว
ฉันก็จะตระหนักรู้และระลึกอยู่เสมอว่าถึงอย่างไรฉันก็กำลังใช้เครือข่ายอันเป็นสาธารณะ
และแม้ว่าในขณะนั้นจะไม่มีใครในบ้านประสงค์จะใช้งานด้วยก็ตาม แต่เครือข่ายโทรศัพท์
หรือผู้บริการเชื่อมต่อระหว่างผู้ใช้กับเครือข่ายทั้งในและนอกประเทศ
(isp) ก็ยังมีผู้ประสงค์จะร่วมใช้อยู่เช่นเดียวกัน
การใช้งานอย่างปราศจากเป้าหมาย
นอกจากจะทำให้การย้ายโอนข้อมูลโดยรวมช้าลง
ยังเป็นการตัดโอกาสการใช้เครือข่ายอินเตอร์เน็ตของผู้อื่นที่มีอยู่อย่างจำกัดอีกด้วย
6.การเรียนรู้และการพักผ่อน
มีแหล่งความรู้และข้อมูลมากมายในอินเตอร์เน็ตที่ฉันหรือใครๆ
ก็สามารถใช้ประโยชน์ได้ บางครั้งฉันก็เป็นผู้ให้
หรือผู้เผยแพร่ข้อมูล
ฉันจะระลึกเสมอ
ว่าฉันจะเป็นผู้เผยแพร่ความถูกต้อง ดีงาม และปราศจากอคติหรือความมุ่งร้าย
เช่นเดียวกับที่ฉันไม่ต้องการให้ผู้อื่นกระทำ
ฉันจะหมั่นตรวจสอบและระมัดระวังมิให้พลั้งเผลอ
แม้เพียงความผิดพลาดหรือความคลาดเคลื่อนเล็ก
ๆ น้อย ๆ
หากฉันได้เรียนรู้หรือได้รับข้อมูลที่น่าสนใจ หรือเป็นประโยชน์
ฉันจะไม่ละเลยที่จะเผยแพร่ให้กว้างขวางยิ่งขึ้น
ทั้งภายในและภายนอกเครือข่ายอินเตอร์เน็ต
และทุกครั้งฉันจะบอกแหล่งที่มาของข้อมูลอย่างละเอียดเปิดเผย
และชัดเจน
บางคราวเมื่อฉันใช้เครือข่ายเพื่อการพักผ่อน หรือเพื่อความบันเทิง
ฉันจะไม่เป็นไปเพื่อความเดือดร้อนและยากลำบากแก่ผู้ใด มิใช่การกดขี่หรือทำร้ายทางเพศ
ไม่ว่ากับเพศใด ๆ
มิใช่การรังแก
หรือเบียดเบียน คน สัตว์หรือทรัพกร
และสภาพแวดล้อมทางธรรมชาติไม่ว่าทางตรงหรือทางอ้อม
มิใช่การใช้ความรุนแรง การก่ออาชญากรรม หรือการมีส่วนร่วมในอาชญากรรมใด
ๆ
และมิใช่การส่งเสริมหรือสนับสนุนต่อการละเมิดสิทธิเสรีภาพของผู้หนึ่งผู้ใด
7.เมื่อจบการใช้งาน
ฉันจะระลึกถึงคุณค่าและความดีงามที่ฉันมีโอกาสได้ค้นพบ ด้วยความขอบคุณ
และตั้งใจว่าในโอกาสต่อไปหากเป็นไปได้ ฉันขอมีส่วนร่วมในการกระทำความดีงามเช่นนั้นบ้าง
เท่าที่จะมีความสามารถ และมีกำลังสติปัญญา
ฉันจะระลึกอยู่เสมอ ว่าฉันจะใช้เครื่องมือและอุปกรณ์ต่าง ๆ
เพื่อประโยชน์ของตนและคนหมู่มาก
โดยไม่เบียดเบียนซึ่งกันและกัน
หากมีความดีงามใด ๆ ที่ฉันได้กระทำไปแล้ว
ฉันก็พร้อมจะอุทิศความดีงามเหล่านั้นให้กับผู้มีส่วนร่วมในเครือข่ายอินเตอร์เน็ต
ไม่ว่าทางตรงหรือทางอ้อม
และหากเป็นไปได้
ฉันจะชักชวน
แนะนำหรือส่งเสริม
ให้
ใช้เครือข่ายแห่งนี้เพื่อความถูกต้องและดีงามยิ่ง ๆ ขึ้นไป...
พระกิตติศักดิ์ กลุ่มพุทธทาสศึกษา มติชน วันอาทิตย์ที่ 15 ธันวาคม 2545